Hoe breken biologisch afbreekbare drainagebuizen af in de bodem?
Een drainagebuis die jarenlang zijn werk moet doen, mag niet te vroeg verdwijnen. Maar wat als zo’n buis maar een paar maanden nodig is, bijvoorbeeld om een bouwplaats droog te houden? Dan wil je voorkomen dat er daarna onnodig plastic in de bodem achterblijft. Alldrain ontwikkelt daarom biologisch afbreekbare drainageoplossingen.
Alldrain test biologisch afbreekbaar alternatief
Via de Deltares MKB Challenge onderzoekt Alldrain welke micro-organismen invloed hebben op de afbraak van het afbreekbare drainage materiaal. In de experimentele onderzoeksfaciliteiten van Deltares, waaronder het Delta-lab, kan het bedrijf zijn innovatieve concept testen. De opgedane kennis helpt Alldrain om de drainageoplossingen verder te ontwikkelen en gerichter in te zetten.
Afbreken, maar wel op het juiste moment
Drainagebuizen worden op veel plekken gebruikt. In de landbouw helpen ze om de grondwaterstand te reguleren. Waar drainage vroeger vooral bedoeld was om overtollig water af te voeren, kunnen buizen tegenwoordig ook worden ingezet om water in droge perioden juist vast te houden of te infiltreren. Ook rond bomen en andere beplanting kunnen ze worden gebruikt voor watergift en beluchting.
Een andere belangrijke toepassing ligt op bouwplaatsen en bij infrastructurele werkzaamheden. Drainage houdt bijvoorbeeld bouwputten en sleuven voor kabels tijdens de werkzaamheden droog. Na afloop worden deze buizen niet altijd uit de bodem verwijderd.
Juist daar ziet Rob Kursten van Alldrain kansen voor een biologisch afbreekbaar alternatief. “Op een bouwplaats heb je zo’n drainagebuis soms maar een aantal maanden nodig. Daarna komt er zand of een gebouw overheen en blijven de buizen vaak gewoon liggen. Voor zulke tijdelijke toepassingen is het interessant als een buis na zijn functionele levensduur kan afbreken.”
Alldrain zoekt daarom naar manieren om minder kunststof in de bodem achter te laten. Daarbij kijkt het bedrijf niet alleen naar de buis zelf, maar ook naar het filtermateriaal eromheen. Dit filter voorkomt dat zanddeeltjes de openingen in de drainagebuis verstoppen. Voor het biologisch afbreekbare alternatief gebruikt Alldrain onder meer een filter van cellulose.
De uitdaging zit in de levensduur. De buis moet lang genoeg intact blijven om zijn werk goed te doen, maar daarna juist kunnen afbreken. Bovendien verschilt die gewenste levensduur per toepassing. In de landbouw kan drainage jarenlang nodig zijn, terwijl op een tijdelijke bouwplaats een veel kortere periode voldoet.
“Op het gebied van biologische afbraak in de bodem valt nog veel te leren”, vertelt Rob. “We willen vooral weten welk bodemleven daadwerkelijk invloed heeft op het afbraakproces. Met deelname aan de MKB Challenge hebben we toegang gekregen tot het DeltaLab en de kennis van experts, we hopen met de testen een flinke kennisstap te zetten, zodat we onze producten uiteindelijk nog gerichter kunnen inzetten.”
Wat gebeurt er onder de grond?
Halverwege 2026 werd Alldrain geselecteerd voor de Deltares MKB Challenge. Inmiddels zijn op het terrein van Deltares proefstukken van de drainageoplossing ingegraven. Ook op andere locaties, met een ander type bodem, zijn stukken ingegraven. Door verschillende omstandigheden met elkaar te vergelijken, wil Alldrain meer leren over de relatie tussen bodem, bodemleven en de afbraak van het materiaal.
Kim Gommans, onderzoeker bodem en grondwaterkwaliteit bij Deltares, is één van de onderzoekers die Alldrain begeleidt bij de tests. Daarbij draait het niet alleen om de vraag óf het materiaal afbreekt. Minstens zo belangrijk is de vraag hoe je dat proces betrouwbaar kunt meten en volgen.
“Met deze proeven willen we beter begrijpen welke omstandigheden en welke micro-organismen invloed hebben op de afbraak”, vertelt Kim. “Tegelijk onderzoeken we hoe we dat proces goed kunnen meten. Die kennis kan Alldrain helpen om de toepassing van de drainageoplossingen verder te onderbouwen.”
Dat is geen eenvoudige opgave. De buizen zijn bedoeld om langere tijd te functioneren, terwijl Alldrain binnen de onderzoeksperiode al zo veel mogelijk willen leren. Welke rol spelen bijvoorbeeld verschillende micro-organismen? Welke verschillen zijn zichtbaar tussen bodemcondities? En welke metingen zijn nodig om ook op langere termijn betrouwbare conclusies te kunnen trekken?
Van onderzoek naar toepassing
Meer kennis over het afbraakproces kan Alldrain helpen om de drainageoplossingen uiteindelijk gerichter toe te passen. De eerste tests kunnen bovendien weer nieuwe onderzoeksvragen opleveren. Rob denkt bijvoorbeeld al verder vooruit. Als eenmaal duidelijker is welke processen de afbraak beïnvloeden, zou het volgens hem interessant zijn om te onderzoeken of die afbraak ook gericht kan worden versneld zodra een drainagebuis zijn functie heeft vervuld.
“Stel dat de functionele levensduur voorbij is”, zegt Rob. “Dan zou het interessant zijn om ooit te onderzoeken of je de afbraak bewust kunt versnellen, bijvoorbeeld met bepaalde micro-organismen. Maar eerst moeten we beter begrijpen wat er precies in de bodem gebeurt.”
“Dit soort onderzoek levert Deltares nieuwe kennis op over hoe innovatieve materialen zich in de bodem gedragen.” – Kim Gommans, onderzoeker bodem en grondwaterkwaliteit bij Deltares
Van innovatief idee naar een volgende stap
De samenwerking met Deltares kwam snel op gang. Tijdens een bezoek aan Deltares hoorde Alldrain over de MKB Challenge, vlak voordat de inschrijving sloot. Het bedrijf besloot toch een voorstel in te dienen. Niet veel later lagen de eerste proefstukken in de grond.
Daarmee laat Alldrain concreet zien wat deelname aan de MKB Challenge kan opleveren. Het bedrijf brengt een innovatief product en kennis uit de praktijk mee. Deltares voegt daar onderzoekers, specialistische kennis en experimentele faciliteiten aan toe. Samen kunnen ze vragen onderzoeken die belangrijk zijn om de innovatie verder te brengen.
Voor Alldrain betekent dat een volgende stap in de ontwikkeling van biologisch afbreekbare drainage: beter begrijpen wat er onder de grond gebeurt, zodat het bedrijf zijn producten uiteindelijk gerichter kan inzetten.